Upadłość kontrahenta to nie koniec sprawy. Ale zegar już tyka.

Upadłość kontrahenta: masz 30 dni

Po ogłoszeniu upadłości wierzyciel zgłasza wierzytelność syndykowi w terminie wskazanym w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości — co do zasady 30 dni od obwieszczenia w Krajowym Rejestrze Zadłużonych. Zgłoszenie składa się wyłącznie elektronicznie, przez system KRZ, na urzędowym formularzu. Wyjątek dotyczy m.in. wierzycieli alimentacyjnych i pracowników.

Spóźnienie nie zamyka drogi, ale kosztuje. Wierzyciel, który zgłosi wierzytelność po terminie, ponosi zryczałtowane koszty w wysokości 15% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, a jego wierzytelność może zostać pominięta w planach podziału sporządzonych wcześniej — co w praktyce często oznacza, że pieniądze rozdysponowano już bez niego.

Drugi błąd jest cichszy: zgłoszenie złożone w terminie, ale wadliwie — bez wskazania kategorii zaspokojenia, bez dowodów, bez zabezpieczeń, o których wierzyciel zapomniał. Syndyk uzna wtedy wierzytelność w niższej kwocie albo w gorszej kategorii. Odzyskanie tego później wymaga sprzeciwu i trwa miesiącami.

Restrukturyzacja kontrahenta: nie jesteś bezsilny

W postępowaniu restrukturyzacyjnym wierzyciel ma więcej do powiedzenia, niż się zwykle sądzi.

Spis wierzytelności. Nadzorca albo zarządca ustala, kto i w jakiej kwocie jest wierzycielem. Od tego zależy, ile masz głosów. Jeżeli Twoja wierzytelność została ujęta za nisko albo jako sporna, służy sprzeciw — z krótkim terminem liczonym od obwieszczenia spisu. Przegapienie go oznacza, że głosujesz słabszym głosem przez całe postępowanie.

Głosowanie nad układem. Propozycje układowe to nie wyrok — to oferta. Warto ją policzyć, zamiast przyjmować na wiarę. Od 2025 roku dłużnik musi przedstawić test zaspokojenia, czyli porównanie tego, co dostaniesz w układzie, z tym, co dostałbyś w upadłości. Ten dokument można zakwestionować, a sąd odmawia zatwierdzenia układu, jeżeli wierzyciel głosujący przeciw byłby w nim w gorszej sytuacji niż w upadłości.

Rada wierzycieli. Największym wierzycielom opłaca się w niej zasiąść. Rada opiniuje kluczowe czynności i ma realny wpływ na przebieg postępowania — w tym na sprzedaż składników majątku.

Zanim dłużnik upadnie

Najwięcej da się zrobić, zanim postępowanie w ogóle się zacznie.

Wniosek wierzyciela o ogłoszenie upadłości. Wierzyciel może go złożyć sam. Bywa to jedyny sposób, żeby zatrzymać wyprowadzanie majątku — a bardzo często sam fakt złożenia wniosku sprawia, że dłużnik, który do tej pory nie odbierał telefonu, siada do rozmowy. To narzędzie, którego nie wolno używać pochopnie: wniosek zgłoszony w złej wierze rodzi odpowiedzialność odszkodowawczą. Ale użyty we właściwym momencie bywa skuteczniejszy niż rok egzekucji.

Czynności bezskuteczne. Jeżeli dłużnik przed upadłością przepisał nieruchomość na rodzinę, sprzedał majątek za ułamek wartości albo spłacił wybranego wierzyciela z pominięciem pozostałych — część tych czynności jest bezskuteczna wobec masy upadłości z mocy prawa, inne można podważyć. Tu liczy się udokumentowanie, kiedy i co się wydarzyło.

Odpowiedzialność członków zarządu. Gdy egzekucja przeciwko spółce z o.o. okazała się bezskuteczna, za jej długi odpowiadają członkowie zarządu majątkiem osobistym (art. 299 KSH). Analogiczny mechanizm dla zaległości podatkowych i składkowych przewiduje art. 116 Ordynacji podatkowej. Piszę o tym szerzej na stronie odpowiedzialność członka zarządu za długi spółki.

W czym konkretnie pomagam

• Ocena sytuacji w 48 godzin. Sprawdzam w KRZ, na jakim etapie jest postępowanie, jakie terminy biegną i czy któryś już upłynął.
• Zgłoszenie wierzytelności — przygotowane tak, żeby nie wymagało potem prostowania: właściwa kategoria, zabezpieczenia, odsetki, dowody.
• Sprzeciw do spisu wierzytelności, gdy Twoja wierzytelność została zaniżona albo uznana za sporną.
• Analiza propozycji układowych i testu zaspokojenia — ile realnie dostaniesz w układzie, a ile w upadłości.
• Udział w zgromadzeniu wierzycieli i w radzie wierzycieli jako Twój pełnomocnik.
• Przygotowanie wniosku wierzyciela o ogłoszenie upadłości dłużnika wraz z oceną ryzyka takiego kroku.
• Wycena i opinia, gdy spór dotyczy wartości majątku dłużnika lub prawdopodobnego stopnia zaspokojenia.

Tam, gdzie sprawa wymaga zastępstwa procesowego przed sądem, współpracuję z adwokatami i radcami prawnymi — i mówię o tym od razu, zamiast odkrywać to w trakcie.

Dla kogo to jest

Najczęściej zgłaszają się firmy, które wystawiły faktury i zostały z nimi same: dostawcy, podwykonawcy, firmy transportowe, wynajmujący. Rzadziej — osoby prywatne, które pożyczyły pieniądze albo nie dostały zwrotu zaliczki. Sprawy gospodarcze z Płocka, Ciechanowa, Gostynina, Mławy, Płońska, Sierpca, Sochaczewa i Żyrardowa trafiają do Sądu Rejonowego w Płocku; prowadzę je również w pozostałych częściach Polski, bo większość czynności i tak odbywa się przez KRZ.

Ile to kosztuje

Stawki podaję jawnie — zobacz cennik. Pierwsza rozmowa, na której sprawdzam, czy w Twojej sprawie jest jeszcze co odzyskiwać, jest bezpłatna. Jeżeli uznam, że szanse są znikome, powiem to wprost.

FAQ

W jakim terminie trzeba zgłosić wierzytelność w upadłości?

W terminie wskazanym w postanowieniu o ogłoszeniu upadłości, co do zasady 30 dni od obwieszczenia w Krajowym Rejestrze Zadłużonych. Zgłoszenie składa się elektronicznie przez system KRZ.

Co, jeżeli spóźniłem się ze zgłoszeniem?

Zgłoszenie po terminie jest dopuszczalne, ale wierzyciel ponosi zryczałtowane koszty w wysokości 15% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, a jego wierzytelność może nie zostać uwzględniona w planach podziału sporządzonych wcześniej.

Czy mogę nie zgodzić się na układ proponowany przez dłużnika?

Tak — głosujesz nad układem i możesz zagłosować przeciw. Możesz też zakwestionować test zaspokojenia. Sąd odmawia zatwierdzenia układu, jeżeli wierzyciel głosujący przeciw byłby w nim zaspokojony gorzej niż w upadłości.

Czy jako wierzyciel mogę złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika?

Tak. To uprawnienie wierzyciela. Trzeba jednak uprawdopodobnić wierzytelność i niewypłacalność dłużnika, a wniosek złożony w złej wierze rodzi odpowiedzialność odszkodowawczą.

Spółka nie ma majątku. Czy można sięgnąć do zarządu?

Jeżeli egzekucja przeciwko spółce z o.o. okazała się bezskuteczna, członkowie zarządu odpowiadają majątkiem osobistym na podstawie art. 299 KSH. Za zaległości podatkowe i składkowe — art. 116 Ordynacji podatkowej.

Dłużnik przepisał majątek na rodzinę. Da się to podważyć?

Część czynności dokonanych przed ogłoszeniem upadłości jest bezskuteczna wobec masy upadłości z mocy prawa. Poza postępowaniem upadłościowym służy skarga pauliańska. Decyduje udokumentowanie dat i wartości.