Upadłość konsumencka i oddłużenie osób fizycznych
Wyjście z zadłużenia zaczyna się od rzetelnej oceny sytuacji.
Sprawdzam, czy w Twojej sytuacji upadłość konsumencka jest możliwa, co realnie oznacza dla Twojego majątku i dochodów oraz jakie są alternatywy. Bez oceniania i bez obietnic, których nie da się dotrzymać.
Zadłużenie rzadko bierze się z lekkomyślności
Znacznie częściej z choroby, utraty pracy, rozpadu związku, poręczenia udzielonego bliskiej osobie albo z działalności gospodarczej, która się nie powiodła. Potem dochodzą kolejne zobowiązania zaciągane po to, żeby obsłużyć poprzednie — i mechanizm zaczyna działać sam. Upadłość konsumencka nie jest karą. Jest przewidzianą przez prawo procedurą, która ma pozwolić osobie niewypłacalnej wyjść z zadłużenia i wrócić do normalnego funkcjonowania. Nie w każdej sytuacji jest to rozwiązanie najlepsze. Dlatego zaczynamy od sprawdzenia, czy w ogóle jest właściwe.
Kto może ogłosić upadłość konsumencką
Procedura przeznaczona jest dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które stały się niewypłacalne — czyli utraciły zdolność do wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Z rozwiązania mogą skorzystać również byli przedsiębiorcy oraz osoby, które odpowiadają za cudze długi jako poręczyciele. Ustalenie tego statusu jest pierwszym krokiem analizy.
Co się dzieje z majątkiem
Co do zasady majątek dłużnika wchodzi do masy upadłości i podlega likwidacji, a uzyskane środki służą zaspokojeniu wierzycieli. Przepisy przewidują jednak wyłączenia oraz — w przypadku sprzedaży mieszkania lub domu — wydzielenie kwoty na wynajem lokalu dla dłużnika i osób pozostających na jego utrzymaniu. Zakres tych rozwiązań zależy od konkretnej sytuacji i jest jednym z pierwszych punktów, które omawiam.
Plan spłaty i umorzenie
Po ustaleniu listy wierzytelności sąd zwykle ustala plan spłaty wierzycieli, dostosowany do możliwości zarobkowych dłużnika i potrzeb utrzymania jego rodziny. Po wykonaniu planu pozostałe zobowiązania objęte postępowaniem podlegają umorzeniu. W określonych przypadkach możliwe jest umorzenie bez ustalania planu spłaty albo umorzenie warunkowe.
Czego upadłość nie obejmuje
Nie wszystkie zobowiązania podlegają umorzeniu — dotyczy to m.in. alimentów, niektórych świadczeń odszkodowawczych i zobowiązań wynikających z określonych orzeczeń. To jedna z tych informacji, o których lepiej dowiedzieć się na początku niż na końcu.
Jak wygląda przebieg sprawy
01.
Ocena sytuacji
Analiza zadłużenia, majątku, dochodów i okoliczności powstania niewypłacalności. Odpowiedź na pytanie, czy upadłość jest w Twojej sytuacji rozwiązaniem właściwym.
01.
02.
Przygotowanie wniosku
Kompletowanie dokumentów i sporządzenie wniosku wraz z wymaganymi wykazami. To etap, na którym najczęściej popełniane są błędy skutkujące brakami formalnymi.
03.
Postępowanie
Współpraca z syndykiem, zgłoszenie majątku, przekazywanie wymaganych informacji.
03.
04.
Plan spłaty i oddłużenie
Ustalenie planu spłaty, jego wykonanie, a następnie umorzenie pozostałych zobowiązań objętych postępowaniem.
Prowadziłeś działalność gospodarczą?
Jeżeli prowadziłeś firmę, sprawa wymaga osobnej analizy
Sytuacja przedsiębiorcy — również jednoosobowego — i sytuacja konsumenta to dwa różne reżimy prawne. Znaczenie ma to, czy działalność jest jeszcze zarejestrowana, kiedy powstała niewypłacalność, jakie zobowiązania pozostały i czy w grę wchodzi odpowiedzialność za zaległości publicznoprawne. Bywa też, że lepszym rozwiązaniem od upadłości okazuje się restrukturyzacja — również jednoosobowa działalność gospodarcza może z niej korzystać.
FAQ
Jeżeli mieszkanie wchodzi do masy upadłości, co do zasady podlega likwidacji. Przepisy przewidują jednak, że z sumy uzyskanej ze sprzedaży wydziela się dłużnikowi kwotę odpowiadającą przeciętnemu czynszowi najmu za okres określony przez sąd. Skutki w konkretnej sprawie zależą m.in. od wartości nieruchomości, obciążeń hipotecznych i sytuacji rodzinnej — dlatego to pytanie omawiam zawsze na początku.